PSD2 en MiFID2 - Niet enkel compliance, maar ook strategische reflectie


KPMG Advisory

Juni 2017

_____________________________________________________________________________________

PSD2 en MiFID2: twee nieuwe Europese richtlijnen die in 2018 in voege treden. Banken die ervan uitgaan dat het volstaat om in regel te zijn met de nieuwe eisen, vergissen zich. Dit gaat over fundamentele veranderingen die er zitten aan te komen, en een strategische denkoefening is aangewezen.

 

De inkomsten van de banken staan vandaag onder grote druk, en uit een recente studie van KPMG blijkt dat hier niet snel verandering in zal komen – zelfs niet als de rente weer zou stijgen. “Nu de rentabiliteit onder druk staat, gaan banken op zoek naar alternatieve inkomstenbronnen en manieren om kosten te besparen”, zegt Filip Weynants, bij KPMG gespecialiseerd in Regulatory Compliance & Transformation voor de financiële sector. “Aangezien de concurrentie op de kredietenmarkt zo sterk is, vormen de commissies uit de verkoop van financiële producten voor velen de meest aangewezen bron van extra inkomsten, maar ook betalend advies wordt bekeken in de sector. Tegelijk zetten banken ook volop in op digitalisering van de processen en data-analytics teneinde de slagkracht van hun direct marketing te verhogen of hun kosten te beperken.”

In die context moeten banken extra oplettend zijn voor de gevolgen van twee nieuwe Europese richtlijnen – PSD2 en MiFID2. “De kernboodschap vandaag is: als je strategische keuzes maakt, moet je vooruit kijken. De twee richtlijnen zullen bepalen of de maatregelen die banken vandaag of morgen nemen succesvol zullen zijn. Het zijn in oorsprong zuivere regulatory issues, maar hun impact reikt veel verder dan dat.”

 

Verplichte access to accounts

PSD2 is de opvolger van een eerdere richtlijn rond Payment Services die tot doel had een eengemaakte Europese betalingsmarkt te creëren. Met PSD2 wil de Europese Commissie een boost geven aan de technologische ontwikkelingen in de sector van het betalingsverkeer, en dat doet ze onder meer met een verreikende verplichting voor banken: de verplichte Access to Accounts. “PSD2 stelt dat, als een klant aangeeft dat een derde toegang moet krijgen tot zijn bankgegevens, de banken verplicht zijn deze toegang te verlenen. Dat maakt de weg vrij voor apps van derden die als interface tussen de particuliere klant en zijn verschillende banken komt te staan. Een app die klanten zullen gebruiken om betalingen te doen, rekeningen te consulteren enzovoort.”

Zo'n unieke interface naar rekeningen bij verschillende banken is een grote verbetering van de customer experience, maar voor banken betekent het op termijn dat ze hun rechtstreekse contact met de klanten zullen zien verminderen. Dat zal bijvoorbeeld onmiddellijk effect hebben op de blootstelling van klanten aan de direct marketing van hun bank inzake financiële producten, waar de banken nu net bijkomende inkomsten uit willen halen. Het maakt ook dat de derde, die overigens zelf ook een bank kan zijn, over een veel completer beeld zal beschikken van de financiële gegevens van de klant dan de bank zelf. Het valoriseren van deze data zal – binnen de grenzen van de Privacy wetgeving uiteraard - binnen afzienbare tijd een belangrijke nieuwe bron van inkomsten worden.

 

Betalend advies

Ook MiFID II grijpt rechtstreeks in op de zoektocht naar bijkomende inkomsten, en op de strategische antwoorden die de banken hiervoor ontwikkelen.

MiFID – wat staat voor Markets in Financial Instruments Directive – draait om de bescherming van klanten. De nieuwe richtlijn verplicht banken o.m. tot bijkomende transparantie wat betreft de kosten verbonden aan de aankoop van een financiëel product – wat wellicht een prijsconcurrentie in het nadeel van de banken tot gevolg zal hebben -, of de manier waarop banken de potentiële belangenconflicten met hun klanten beheren; denk in dit verband aan het spanningsveld tussen het model waarin een geïntegreerde speler alleen eigen fondsen verkoopt, en de “open architectuur” modellen, waarbij een bank ook fondsen van derden aanbiedt.

Filip Weynants voorspelt dan ook hier een fundamentele switch in het landschap als gevolg van de veranderende regelgeving. “Om nog vergoedingen van bepaalde producenten van financiële producten te kunnen blijven ontvangen, zal een bank er zich bijvoorbeeld toe genoodzaakt zien klanten op continue basis te informeren of een product geschikt blijft voor hem”, klinkt het.

“Deze noodzaak legt op haar beurt echter de basis voor een nieuwe commerciële opportuniteit, waar zij op termijn kan leiden tot de invoering van betalend advies op de Retail markt, zoals vandaan uitsluitend gangbaar is voor een Private Banking dienstverlening.”

Een laatste aandachtspunt is de verplichting om voortaan het advies met betrekking tor financiële producten anders te organiseren en documenteren. “Banken dienen hiertoe een technologie te ontwikkelen die rekening houdt met het beleggersprofiel en de producten die de bank aanbiedt, en zonder dewelke een commerciële medewerker van de bank zelfs geen adviesgesprek met een klant mag starten”, klinkt het. Filip Weynants merkt ook op dat de technologie die de commerciële medewerker bijstaat echter ook online kan ingezet worden in de direct marketing naar klanten...

 

Boost, of net niet

PSD2 en MiFID2 raken elk op hun manier aan de fundamentele strategie van de banken, aangezien impact onstaat op de zoektocht naar inkomsten en de investeringen in digitalisering en data. “Wie nu iets bouwt om op één aspect een antwoord te bieden zonder rekening te houden met de andere evoluties, riskeert veel kosten te maken zonder dat ooit het verhoopte rendement uit voortkomt. Directiecomités moeten hier ernstig over nadenken”, besluit Filip Weynants. “Ofwel zorgen PSD2 en MiFID2 voor een extra boost, ofwel doen ze een deel van de huidige investeringen teniet.”

KPMG kan haar klanten in deze oefening bijstaan, door het uittekenen van een Regulatory strategie en planning, het verstrekken van juridisch of technologisch advies, en het verzorgen van het projectmanagement voor de grote Change projecten waar de banken voor staan.